LİSE 10. SINIF REHBERLİK FAALİYETLERİNİN İŞLENİŞ SIRASI

                             10. SINIF KAZANIMLARININ İŞLENİŞ SIRASI

HAFT.     NO     KAZANIMLAR
1       52        Geleceğe ilişkin amaçlarını açıklar.

2       138       Yaşıtlarının ya da kendinin karşılaşabileceği kişisel-sosyal ve eğitsel sorunların farkında olur.

3       139       Eğitsel ve kişisel-sosyal sorunlarla karşılaştığında yardım alabileceği birimlere başvurur.

4       206       İlgi duyduğu mesleklerin gerektirdiği kişisel özellikler ile ilgili bilgi toplar.

5       205       İlgi duyduğu mesleklerin gerektirdiği eğitim hakkında bilgi toplar.

6       167       Kendini zararlı alışkanlıklardan korur.

7        80       Değerlerinin hayatı üzerindeki etkilerini açıklar.

8       203      Değerlerin meslek seçimindeki rolünü açıklar.

9        81      Bireyin kendini algılama biçiminin davranışlarını nasıl etkilediğini fark eder.

10       82     Başkalarının kendisi ile ilgili görüşlerinin bireyin kendini algılama biçimini nasıl etkilediğini fark eder.

11       51     Grup çalışmalarında iş birliğinin önemini ve gerekliliğini açıklar.

12       50     Grup çalışmalarına etkili biçimde katılır.

13      211    Yükseköğrenime yönelik mesleki ve akademik program seçeneklerine ilişkin bilgi edinir.

14      137    Kişisel değerlerine, inançlarına ve tutumlarına uygun olmayan isteklere iletişim becerilerini kullanarak karşı koyar.

15      131    Karşı cins ile sağlıklı arkadaşlık ilişkileri geliştirmenin önemini kavrar.

16       53    Verdiği kararları etkili karar verme basamakları açısından değerlendirir.

17       54    Etkili karar verme unsurlarını kararlarında kullanır.

18     136   *Etkili çatışma çözme basamaklarını kullanır.

19     169   Akran desteği ile yetişkin yardımı gerektiren durumları ayırt eder.

20     168   Acil durumlarda nasıl davranacağını açıklar.

21     132   Başkalarının başarılarını ve olumlu davranışlarını takdir eder.

22     133   Kişiler arası ilişkilerde esnek ve hoşgörülü olur.

23     134   *Fiziksel, sözel ve duygusal şiddetle karşılaştığında nereden yardım alabileceğini belirtir.

24     135   *Fiziksel, sözel ve duygusal tacizle karşılaştığında nereden yardım alabileceğini belirtir.

25     152   Kitle iletişim araçlarının kişisel ve toplumsal değerler üzerindeki etkisini fark eder.

26     207   Ön yargıların meslek seçimine etkilerini değerlendirir.

27     204   Mesleki doyum ile ilgi, yetenek, değer ve kişilik özellikleri arasındaki ilişkiyi fark eder.

28     209   Mesleki bilgi kaynakları hakkında bilgi toplar.

29     210   Mesleki bilgi kaynaklarından yararlanır.

30     208   Ortaöğretim sonrasında işe ve mesleğe hazırlayan kurum ve kursları araştırır.

*Belirtilen kazanımlar okul rehber öğretmeninin gerçekleştireceği kazanımlardır.

   10. SINIF – 2.ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:    GENÇLERİN SORUNLARI

Sınıf:    10.sınıf

Yeterlik Alanı:    Kişiler Arası İlişkiler

Kazanım:    Yaşıtlarının ya da kendinin karşılaşabileceği kişisel-sosyal ve eğitsel sorunların farkında olur. (Kazanım Numarası 138)

Öğrenci Sayısı:    Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf

Sınıf Düzeni:   Oturma Düzeni

Araç-Gereç:   Form–27 (Kişisel-Sosyal ve Eğitsel Sorunlar)

Hazırlayan:   K.Ayla SIRIKLI

Süreç:
1.   Öğrencilere yaşıtlarının ya da kendinin karşılaşabileceği kişisel-sosyal ve eğitsel sorunların neler olabileceği sorulur ve bir kâğıda en az 10 tane sorun yazmaları istenir.
2.   Öğrenciler sırasıyla bu soruları okumaları istenir ve sınıfça Form–27 (Kişisel-Sosyal ve Eğitsel Sorunlar)’dekine benzer ortak bir “Sorun Listesi” hazırlamaları istenir.
3.   Öğrencilerin değinmediği önemli sorunlar varsa eklenir ve gönüllü bir öğrenciden bu sorun listesini yazarak bir sonraki etkinlik için A3 boyutunda büyütüp getirmesi istenir.
4.   Öğrencilere aşağıdakine benzer sorular sorulur ve grup etkileşimi başlatılır:
   Bu sorunlardan en çok hangisini yaşıyorsunuz?
   Sizce yaşıtlarınız bu sorunlardan en çok hangisini yaşıyor?
5.   Öğrencilerden bu sorunlarla ilgili bir örnek olay/çatışma düşünmeleri ve sınıfla paylaşmaları istenir.
6.   Yaşıtlarının ya da kendinin karşılaşabileceği kişisel-sosyal ve eğitsel sorunların farkında olmanın önemi vurgulanarak etkinlik sonlandırılır.

*(Öğrencilere bir sonraki hafta yapılacak etkinlik için kişisel-sosyal ve eğitsel sorunlarla karşılaştığında nereden ve nasıl yardım alacağımızla ilgili bir çalışma yapacağımız duyurulur ve bu konuda araştırma yapmaları istenir).

Değerlendirme:

10. SINIF– 4.ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:    ÖZELLİĞİM HANGİ MESLEĞE UYGUN?

Sınıf:    10.sınıf

Yeterlik Alanı:    Eğitsel ve Mesleki Gelişim

Kazanım:    İlgi duyduğu mesleklerin gerektirdiği kişisel özellikleri ile ilgili bilgi toplar.(Kazanım Numarası 206)

Öğrenci Sayısı:    Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf

Sınıf Düzeni:   Oturma Düzeni

Araç-Gereç:   Form–29 (Özelliğim Hangi Mesleğe Uygun?)

Form–30 (Örnek Meslek Özellikleri Listesi)

Hazırlayan:    K.Ayla SIRIKLI-MEB, b. (2002)’den uyarlanmıştır.   

Süreç:
1.   Öğrencilere Form–29 (Özelliğim Hangi Mesleğe Uygun?)  verilir ve inceleyerek boş bir kâğıda kendi özelliklerine uygun olan, yapmaktan hoşlanacakları etkinlikleri seçerek yazmaları istenir.
2.   Sonra aynı formdaki kendilerine uygun olmayan, yapmaktan hoşlanmadıkları etkinlikleri yazmaları istenir.
3.   Daha sonra öğrencilerin alanlarına uygun olarak seçilmiş mesleklerle ilgili derlediğiniz Form–30 (Örnek Meslek Özellikleri Listesi) verilir ve öğrencilerin incelemeleri istenir. (Form–29 de 8 meslek için örnek meslek özellikleri listesi verilmiştir. İŞ-KUR tarafından hazırlanan meslekleri tanıtan kaynaklardan, Tanıtım ve Yönlendirme dersi için hazırlanmış eğitim modüllerinden, ÖSYM, Üniversiteler, YÖK programları ve Meslekler rehberi vb. meslek tanıtım kitaplarından, yararlanarak öğrencilerinizin alanlarına/bölümlerine uygun olan farklı mesleklerle ilgili özellikleri de siz belirleyebilirsiniz).
4.   Listelerdeki meslek özellikleri ile kendi seçtikleri özellikleri karşılaştırmaları ve ileride seçmeyi düşündükleri mesleklerle ilgili özelliklere sahip olup olmadıklarını ve bu meslekle ilgili doğru alan ve okul türünde olup olmadıklarını sorgulamaları istenir.
5.   Seçimlerine uygun olmayan alan ve okulda bulunan öğrencilere ailesi ile birlikte okul rehberlik servisine başvurmaları önerilir.
6.   İlgi duyduğu mesleklerin gerektirdiği kişisel özellikleri bilmenin ve buna uygun alan ve okul seçmenin önemi vurgulanarak etkinlik sonlandırılır.

*(Öğrencilerden bir sonraki etkinlik için İlgi duydukları mesleklerin gerektirdiği eğitim hakkında araştırma yapmaları ve bilgi toplamaları istenir. Bu bilgilere ulaşabilecekleri kaynaklardan örnekler verilir. (İŞ-KUR hazırlanan meslekleri tanıtan kaynaklar, Tanıtım ve Yönlendirme dersi için hazırlanmış eğitim modülleri, ÖSYM, Üniversiteler, YÖK programları ve Meslekler rehberi vb. meslek tanıtım kitapları,  meslek odaları, meslek kişileri, üniversite öğrencileri vb).

Değerlendirme:

   10. SINIF– 6. ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:   ZARARLI ALIŞKANLIKLAR

Sınıf:   10.sınıf

Yeterlik Alanı:   Güvenli Hayat 

Kazanım:   Kendini zararlı alışkanlıklardan korur. (Kazanım Numarası 167 )

Öğrenci Sayısı:   Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf ortamı

Sınıf Düzeni:   Oturma düzeni 

Araç-gereç:   -

Hazırlayan:   Serdar ERKAN, Şükran KILIÇ

Süreç:
1.   Öğrencilere bazı alışkanlıkların insanların yaşamlarını her alanda olumsuz etkilediğini ve bu yüzden zararlı alışkanlıklardan korunmanın önemli olduğu söylenerek etkinlik başlatılır.
2.   Öğrenciler sınıf mevcuduna göre gruplara ayrılır ve yanlarında getirdikleri gazete ve dergilerden zararlı alışkanlıklarla ilgili resimleri kesmeleri söylenir.
3.   Öğrencilerden kestikleri resimlerden zararlı alışkanlıklar ile ilgili bir fotoroman oluşturmaları istenir.
4.   Her bir grup oluşturduğu fotoromanı sınıfla paylaşır.
5.   Öğrencilere fotoromandaki karakterlerin zararlı alışkanlıklardan nasıl korunacağı sorulur ve cevaplarını sınıfla paylaşmaları istenir:
6.   Öğrencilere zararlı alışkanlıklardan korunma için kitap okuma, hikâye/şiir/öykü yazma, müzik dinleme, halk oyunları ve dansa gitme, spor yapma, doğa yürüyüşleri yapma, tiyatro/sinemaya gitme, resim yapmanın önemi vurgulanır.
7.   Öğrencilerin etkinlik sırasında zararlı olarak değerlendirmeyeceği bazı alışkanlıklar olabilir (sürekli internet kafeye ve oyun salonlarına gitmek,  olumsuz öğeler içeren bilgisayar oyunları).  Bu noktada zamanın ne kadarının bu alışkanlıklarla geçirildiği, ders çalışma alışkanlıklarının, aileyle, arkadaşlarla olan iletişimi nasıl etkilediği, okulun aksayıp aksamadığı, fiziksel olarak zararlı olup olmayacağı üzerinde durulur.
8.   Kendini zararlı alışkanlıklardan korumanın önemi vurgulanarak etkinlik sonlandırılır.

Değerlendirme:

   10. SINIF– 8.ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:   DEĞERLERİM VE MESLEĞİM 

Sınıf:   10.sınıf

Yeterlik Alanı:   Eğitsel ve Mesleki Gelişim

Kazanım:   Değerlerin meslek seçimindeki rolünü açıklar. (Kazanım Numarası 203 )

Öğrenci Sayısı:   Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf ortamı

Sınıf Düzeni:   Oturma düzeni 

Araç-gereç:   Form–33 (Mesleki Değerler Listesi)

Hazırlayan:Şükran KILIÇ- Niles&Harris-Bowlsbey(2002)’den ve www.quintessialcareers. com’dan yararlanılmıştır.

Süreç:
1.   Öğrencilere 10. sınıf “Değerlerim ve Hayatım” adlı 7. etkinlikle ilgili hatırlatma yapılır.
2.   Öğrencilere Form–33 (Mesleki Değerler Listesi) verilir ve formdaki listeyi incelemeleri istenir.
3.   Öğrencilere yapacakları meslek seçiminde değerler listesinde yer alan değerlerden hangisinin daha önemli rol oynayacağı sorulur ve öğrencilerden bir önem sırası yapması istenir.  (Formda değerlerin yanındaki boşluklar,  sıralama için kullanılabilir, önem sırası 1’den 10’a veya 1 den 5’e kadar yapılabilir).
4.   Öğrencilere seçmeyi düşündükleri mesleklerin hangilerinin sıraladıkları mesleki değerlere uygun olacağını belirlemeleri istenir.
5.   Gönüllü öğrencilerden yaptıkları önem sıralamasını sınıfla paylaşması istenir.
6.   Değerlerinin meslek seçimi üzerindeki etkilerinin önemi vurgulanarak
etkinlik sonlandırılır.

Değerlendirme:

   10. SINIF– 10.ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:   NASIL GÖRÜNÜYORUM?

Sınıf:   10.sınıf

Yeterlik Alanı:   Kendini Kabul

Kazanım: Başkalarının kendisi ile ilgili görüşlerinin bireyin kendini algılama biçimini nasıl etkilediğini fark eder. (Kazanım Numarası 82)

Öğrenci Sayısı:   Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf ortamı

Sınıf Düzeni:   Oturma düzeni – U düzeni

Araç-gereç:   Form–35 (Algılanan Özelliklerimiz)

Hazırlayan:   Esranur ALCI, Birsen PIRNAR, K.Ayla SIRIKLI, Baran (2006)’ dan yararlanılmıştır.

Süreç:
1.   Öğrencilere 10. sınıf “Ben Kimim?-Nasıl Davranırım?” 9 numaralı etkinlikle ilgili hatırlatma yapılır.
2.   Öğrencilere aşağıdaki öykü okunur:
Öykü:
Kurbağalar
“Bir gün kurbağaların yarışı varmış. Hedef, çok yüksek bir kulenin tepesine çıkmakmış. Bir sürü kurbağa da arkadaşlarını seyretmek için toplanmışlar. Ve yarış başlamış. Gerçekte seyirciler arasında hiçbiri yarışmacıların kulenin tepesine çıkabileceğine inanmıyormuş. Sadece şu sesler duyulabiliyormuş:
"Zavallılar! Hiçbir zaman başaramayacaklar!"
Yarışmaya başlayan kurbağalar kulenin tepesine ulaşamayınca, teker teker yarışı bırakmaya başlamışlar. İçlerinden sadece bir tanesi inatla ve yılmadan kuleye tırmanmaya çalışıyormuş.
Seyirciler bağırıyorlarmış:
"Zavallılar! Hiçbir zaman başaramayacaklar!"
Sonunda, kurbağaların bir tanesi hariç, hepsinin ümitleri kırılmış ve bırakmışlar. Ama kalan son kurbağa büyük bir çabayla mücadele ederek kulenin tepesine çıkmayı başarmış. Diğerleri hayret içinde bu işi nasıl başardığını öğrenmek istemişler. Bir kurbağa ona yaklaşmış ve sormuş:
“Bu işi nasıl başardın?”
O anda farkına varmışlar ki kuleye çıkan kurbağa sağırmış!”
www.turkhukuksitesi.com
3.   Öykü okunduktan sonra aşağıdakilere benzer sorular sorulur ve grup etkileşimi başlatılır:
-   Kurbağaların yarışı bırakmasında çevreden duydukları seslerin ne kadar etkisi olmuştur?
-   Çevredeki sesler cesaret verici masajlar içerse sonuç farklı olabilir miydi?
-   Sizin buna benzer yaşantılarınız oldu mu?
-   Ne hissettiniz?
4.   Öğrencilere Form–35 (Algılanan Özelliklerimiz) verilir ve okuyarak bu özelliklerden sahip olduklarını düşündüklerini “Kendi Algılarım” sütununa (x) işareti koymaları, arkadaşlarının bu özelliklerle ilgili kendisini nasıl algıladığını düşünüyorlarsa, aynı formun “Arkadaşlarımın Algılamaları” sütununa (x)işareti koymaları, ailelerinin bu özelliklerle ilgili kendisini nasıl algıladığını düşünüyorlarsa, aynı formun “Ailemin Algılamaları” sütununa (x) işareti koymaları istenir. Son olarak öğretmenlerinin bu özelliklerle ilgili kendisini nasıl algıladığını düşünüyorlarsa, aynı formun “Öğretmenlerimin Algılamaları” sütununa (x) işareti koymaları istenir.
5.   Daha sonra bu üç sütunda ortak olanlara bakarak kendi algılamaları ile başkalarının algılamalarının ne kadar örtüştüğünü incelemeleri istenir ve aşağıdakine benzer sorular sorularak grup etkileşimi başlatılır:
-   Kendinizle ilgili algılarınız, beğenileriniz, tercihleriniz gerçekten size mi ait?
-   Bazen kendinizi başkalarının ölçütlerine göre değerlendirdiğiniz oluyor mu?
-   Kendinizle ilgili algılarınız, beğenileriniz, tercihleriniz, oluşurken kimlerin, nelerin etkisinde kalmış olabilirsiniz?
-   Başkalarının bizimle ilgili algılamaları bazen kendimizi güçlü hissettirip, bizi yüreklendirirken, bazen de bizim cesaretimizi kırabilir mi?
-   Sizce bunun nedeni ne olabilir?
-   Başkaları tarafından beğenilme, onaylanma ve kabul görme arzusu olabilir mi?
-   Hiç kendinizle ilgili, size ait olmayan aileniz ya da arkadaşlarımız tarafından oluşturulan bir algılamanız olduğunu fark ettiniz mi?
-   Örnek verebilir misiniz?
6.   Başkalarının kendisi ile ilgili görüşlerinin bireyin kendini algılama biçimini nasıl etkilediğini fark etmenin ve kendini bu bakış açısı ile değerlendirmenin önemi vurgulanarak etkinlik sonlandırılır:

Değerlendirme:

   10. SINIF– 12.ETKİNLİK

Etkinliğin Adı:   BİRLİKTE ÇALIŞALIM

Sınıf:   10.sınıf

Yeterlik Alanı:   Eğitsel Başarı

Kazanım:   Grup çalışmalarına etkili biçimde katılır. (Kazanım Numarası 50)

Öğrenci Sayısı:   Tüm Sınıf

Süre:   40 dakika

Ortam:   Sınıf ortamı

Sınıf Düzeni:   Oturma düzeni 

Araç-gereç:   

Hazırlayan:   K.Ayla SIRIKLI

Süreç:
1.    Bir önceki etkinlik sonrası öğrenciler gruplara ayrılarak her gruba kendi karar verecekleri bir konuda yine kendi karar verecekleri bir tür grup çalışması yapmaları ve bir hafta sonraki rehberlik saatinde bu çalışmalarını sunmaları istenmişti. Gönüllü gruptan başlanarak çalışmalarını sunmaları istenir.
2.    Daha sonra aşağıdaki sorular sorularak her gruptan süreç hakkında bilgi alınır:
-   Hangi konuda ne tür bir çalışma yapacağınıza nasıl karar verdiniz?
-   Planladığınız çalışmanın amacı ne?
-   Planlama aşamasında gruptaki tüm üyelerin katkısı oldu mu?
-   Nasıl bir işbirliği yaptınız?
-   Çalışmalar planlamalara uygun olarak sürdü mü?
-   Çalışma sonucunda başlangıçtaki hedefinize ulaştınız mı?
-   Gruptan herkesin katkısı oldu mu?
-   Çalışmalar sırasında nerelerde zorlandınız?
-   Çalışmalar sırasında neler hissettiniz?
-   Planlama aşamasındaki amacınıza ulaşabildiniz mi?
3.   Grup çalışmalarına etkili bir şekilde katılmanın önemi ile ilgili grup 
etkileşimi başlatılır.
4.   Öğrencilerin yaptığı grup çalışmalarından tüm okulda sunulmasının yararlı olacağı düşünülen bir ya da birkaç çalışma okulun gerekli birimleri ile işbirliği yapılarak tüm okulda da sunulabilir.
5.   Grup çalışmalarına etkili biçimde katılmanın önemi vurgulanarak etkinlik sonlandırılır.

*(Öğrencilerden bir sonraki hafta yapılacak etkinlik için Yükseköğretim kurumlarına giriş sınavları ile ilgili araştırma yapmaları, bilgi toplamaları ve derse getirmeleri istenir. Siz de yükseköğrenime yönelik mesleki ve akademik programlarla ilgili sınıfa doküman getirebilirisiniz).

Değerlendirme: